Okyanusaşırı uzunyol yelkenli gezi yatlarında yaşam, mekan ve donanım ilişkisi

Abstract

Okyanusaşırı uzunyol yelkenli yatlarının seyir alanları oldukça geniş ve dolayısıyla seyir süreleri uzun olduğundan, yaşam ve kullanım alanları da bu durumdan etkilenmektedir. İç ve dış mekanlardaki günlük yaşama ve kullanıma yönelik fonksiyonların tasarımı, bu fonksiyonların birbirleriyle olan ilişkileri, özellikle seyir halindeki şartlar göz önünde bulundurularak yapılmaktadır. Bazen haftalarca süren uzun okyanus geçişlerinde, hava şartları ve seyir bölgesindeki çevresel faktörlere rağmen yaşamsal süreç devam etmekte, bu sürece seyir ile ilgili yapılması gereken rutin ya da anlık eylemler de eklenmektedir. Yelkenli yatların iç mekan tasarımı aşamasında, fonksiyonlarının seyir halinde ve seyir haricinde iken birbirleriyle olan ilişkileri dikkate alınmaktadır. Özellikle seyir sırasında, kumanda bölümü olan havuzluk ile aralarındaki bağlantı bu işlevlerin konumlarını etkilemektedir. Bununla beraber seyir ve teknenin kullanımıyla ilgili bazı fonksiyonlar da iç mekana dahil olmaktadır. Teknenin dalga ve yelken etkisiyle oluşan gövde hareketlerine maruz kalan iç mekanında, yemek hazırlama, yeme-içme, dinlenme-uyuma, tuvalet-temizlik gibi eylemlerin ve seyirle ilgili çalışmaların rahat ve emniyetli bir şekilde gerçekleştirilebilmesi gerekmektedir. Bu nedenle tüm mekansal unsurlar ve aralarındaki sirkülasyonda öncelikli tasarım kriteri, tekne gövde hareketleri ile meydana gelen olumsuz kullanım koşullarına karşı çözümler üretmektir. Bununla beraber yelkenli yatların yapısından ve donanım unsurlarından iç mekandaki bazı fonksiyonlar etkilenmektedir. Motor, direk ve çarmık ayakları gibi unsurlar iç mekanın tasarımı konusunda bağlayıcı olmaktadır.