Türkiye’ de kentleşmenin kuşaklar üzerindeki etkisi: Beşiktaş ve Ümraniye örnekleri

Abstract

Bu çalışmada Türkiye’de, Cumhuriyetin ilanından bu güne yaşanan kentleşme süreçlerinin, birbirini izleyen kuşaklar üzerindeki etkileri incelenmektedir. 20. yy. ülkemizde özellikle kentsel çevreler açısından hızlı ve yoğun bir değişim yüzyılı olmuştur. İnsan doğası gereği çevre, insanın gelişmesi sırasında kullanacağı maddi ve manevi girdilerin ve birikimlerin bulunduğu yer olduğuna göre, söz konusu hızlı değişim, her kuşağın, öncekine ve sonrakine göre farklı birikimlerle kendini oluşturması anlamına gelmektedir. “Özal gençliği” deyimi şeklinde ortaya çıkan toplumsal bir suçlama ile zan altında olan günümüz kuşağının yetiştiği kentsel çevreler, acaba önceki kuşaklara göre ne gibi farklılıklar göstermektedir? Çevrenin giderek fakirleşmesi ve gelecek kuşakları geçmişin birikimlerinden ve zenginliklerinden yoksun bırakmak ne gibi bir tehlikenin habercisidir? Çalışma, Türkiye’de kentsel çevrelerin değişime uğramasını doğrudan etkileyen iktidarların çatışması ile ortaya çıkan farklı dönemlerin ele alındığı sorun tanımlaması bölümü (birinci bölüm), çevrenin insan gelişimi üzerindeki etkilerinin tartışıldığı ikinci bölümü, tanımlanan sorunsal ve çizilen kuramsal çerçeve ile Türkiye kentleşmesinin iki farklı yüzünün, Beşiktaş ve Ümraniye semtlerinin değerlendirildiği üçüncü bölümü, sonunda da öneri olarak uygulamaya yönelik bir fikir projesinin geliştirildiği dördüncü bölümü içermektedir.