20 yılda ikinci kez yerinden edilmenin hafızaya ve teritorya tasavvuruna etkisi : Sur örneği

Abstract

1990'lı yıllarda devlet politikaları ile yerlerinden edilen Türkiyeli Kürtler günümüzde bir kez daha ve yine "güvenlik" gerekçesiyle yerinden edilmiştir. Bu göç deneyimine 1930'lu ve 1990'lı yıllardaki iki büyük zorunlu Kürt göçüyle ilişkili olarak Diyarbakır'ın Sur ilçesi örneği üzerinden bakılacaktır. Sur ilçesinin nüfusunun büyük bir bölümünü, 90'lı yıllarda devlet politikaları sonucu köylerinden göçe zorlananlar oluşturmaktadır. Aynı kesim bugün bir kez daha 'güvenlik' gerekçeleri ile ilan edilen sokağa çıkma yasakları sonucu ikinci bir zorla göçe maruz kalmıştır. Bu çalışmada, söz konusu ailelerin hayatlarında süreklileşen zorla göç deneyimlerinin mekân ile kurmuş oldukları ilişkiler üzerindeki etkileri ele alınacaktır. İnsanların mekân ile olan bağı fiziksel algılamanın ötesinde boyutlar içerir. Zira yaşadıkları mekân ile ilişki kurma biçimi aynı zamanda insanın o mekân üzerinden bir kimlik geliştirme deneyimidir. Bu kimlik gelişimi kişi ile mekân arasında bir aidiyet bağı yaratır. Çalışmamızda Kürt kökenli yurttaşlar üzerinde bir devlet politikası olarak süreklileşen zorla göç pratiğine bakarken, bu pratiğin topluluk üzerindeki aidiyet duygusuna ve kolektif hafızalarında mekân/mekânsallık tasavvuruna etkisi ortaya konulmaya çalışılacaktır.