Türk resminde metinlerarası ilişkiler

Abstract

Metinlerarasılık, postmodernizmin ve 20. yüzyılın önemli kavramlarından biri olmuştur. Bu kavramın ulamlaştırılmasında Mihail Bahtin'in çalışmaları ilksel bir önem taşır; ancak, dünyaya duyurulmasını Julia Kristeva sağlamıştır. Başta Kubilay Aktulum olmak üzere Türkiye'de de metinlerarasılık çalışanlar vardır.Dünya, ?sınırsız bir metin alanı? olarak ele alınır metinlerarasılıkta; ancak hiçbir metin yoktur ki başka metinlerle şu ya da bu şekilde bir ilişki kurmasın. Dolayısıyla her metin, bir metinlerarasılık ilişkisiyle örülmüştür. Bu ilişkinin biçimini ve yöntemini araştırmak işin kuramsal boyutunu oluşturmuştur. Bütün iş bir ?ana metin? ile ?gönderge metin?ler arasındaki işleyiştedir.Yazın alanındaki bu durumun bir benzeri resim alanında kurulabilir mi? Bir resim başka resim(ler)le nasıl etkileşir, sanatçı ya da izleyici bu etkileşimi ya da söyleşimi hangi açılardan ve ne düzeyde öne sürebilir? Burada başta biçim olmak üzere, içerik, biçem, benzeme ve anıştırma gibi kavramlar devreye girmektedir.Bu sorun temelinde, çalışmamızda önce resimde metinlerarasılık, sonra da Türk resminde metinlerarasılık üstünde durulmuştur. Türk resminde metinlerarasılık, biçim, içerik, biçem, benzeme ve anıştırma kavramları üzerinden açıklanmaya çalışılmıştır.Anahtar kelimeler: Metin, metinlerarasılık, resimde metinlerarasılık, ana metin, gönderge metin.