Payitaht gazetesindeki edebi ve kültürel faaliyetler

Abstract

XX.yy.ın başlarında Osmanlı topraklarında, asırlarca hüküm süren bir imparatorluğun tükenişi ile yeni doğacak bir devletin sancıları birlikte yaşanır. Memleket bu sancılar içinde acı ve sefalet ile mücadele ederken, siyasî, sosyal, kültürel ve edebî açıdan zihniyet değişikliklerini de tecrübe eder. Toplumun yaşadığı bütün bu tecrübe ve değişiklikleri günümüze taşıyan en tabiî belgeler şüphesiz gazetelerdir. Dönemin siyasî, sosyal, kültürel ve edebî zihniyetini sonraki nesillere aktaran gazetelerden biri de Pâyitaht'tır.Millî Mücadele günlerinde İstanbul'da çıkan Pâyitah, açıkça taraf olmasa da Anadolu'daki direnişe destek verir. Bundan dolayı baskı ve sansüre uzun süre dayanamaz, 26 Ocak 1921-4 Nisan 1921 tarihleri arasında toplam 63 sayı çıkar. Bu günlük gazetenin sahibi Sedat Simavi'dir. Gazete, yazılarıyla dönemin siyasî olaylarından daha çok edebî ve kültürel faaliyetleri hakkında bilgi verir ve döneminde hâkim olan millîlik anlayışını okurlarına hayatın her yönüyle ulaştırır.Dönemi daha iyi algılamak ve geçmişle bugün arasındaki ilişkiyi ortaya çıkartabilmek için önemli belgelerden biri olan Pâyitaht'ın incelenmesi, sosyal, kültürel ve edebî geçmişimiz hakkında dahanet bilgileri edinmemize yardımcı olacaktır.ANAHTAR KELİMELER: Pâyitaht, Millî Mücadele, sansür, tarihi belge, millîlik