Samatya tarihsel merkezinin koruma ve yeniden düzenlenmesine ilişkin bir öneri

Abstract

İnsan her zaman çevresini ihtiyaçları doğrultusunda değiştirmeye çalışırken, kendisinden önce oluşmuş bir çevre içinde yaşamım sürdürür ve bu çevreden etkilenir. Ancak günümüze kadar, insanın çevreyi değiştirme potansiyelinin bu boyutlara ulaştığı görülmemiştir. Hem doğal, hem de tarihsel çevre onarılması güç olan birçok tahribat yaşamaktadır. Bu- yok oluş eylemlerinin bir kısmı yapay olarak engellenmeye çalışılsa da tam bir başarıdan söz edilemez. Örneğin birçok nedenle yok olan doğal çevrenin en önemli parçalarından olan yeşil doku, ağaç dikim kampanyaları, park-bahçe düzenlemeleri ile ne kadar geri döndürülebilir veya etkileri ne derece gerçekçi olur. Bu soruya uzmanların verdikleri yanıt oldukç~ karamsardır: Yeni dikilen bir ağaç, herhangi bir nedenle yok olan ağaca nazaran çok kısırdır. Çünkü, yok olan ağaç, yakın çevresindeki doğal oluşumu, altındaki çalı grubu, üzerindeki canlı grubu ve ekolojik dengedeki kusursuz uyumu ile birlikte yok olmuştur. Bu döngünün tekrar oluşturulması ise artık bu aşamada mümkün değildir. Bu açıdan hem doğal, hem de tarihsel çevre ortamlarından soyutlanmadan bir bütün olarak oluşturulmalı ve korunmalıdır. Koruma toplumsal bir eylem olduğu zaman başarıya ulaşır ve "Koruma Bilinci"nin oluşturulması için; "Korunacak çevre" sorununun varlığının kabul edilmesi gereklidir.