19. yy romantik dönem Alman lied sanatında Franz Schubert

Abstract

Endüstri Devriminin tüm Avrupa'ya yayılmasıyla oluşan toplumsal değişim Burjuva sınıfını ortaya çıkarmıştır. O güne kadar Aristokrasinin egemenliğinde olan güzel sanatlar yeni bir üslup olmaktan öte insan yaşamının bütün alanlarını kapsayan bir bilinç değişimi olarak karşımıza çıkar. "Romantizm" olarak adlandırılan bu akım bir orta sınıf hareketidir. Artık, sanatçı esin kaynağını Antik dünyanın klasik kültür yapıtlarında değil; kişinin kendinde, duygularda ve düş gücünde bulur. Bireysellik ön plandadır. Güçlenmekte olan Burjuva sınıfı hemen hemen yalnızca maddi değerlere önem vermektedir. Geleneksiz ve kültürsüz bir kent yaşamı doğmaktadır. Sanatçılar, bir yanda kendilerini hor gören, küçümseyen, bir yanda da değer verip öven iki aşırı ucun ortasında kalmışlardır. Kendilerini güven içinde hissetmezler. Bu ortam, Romantik sanatçıda olumsuz dünya görüşüne neden olur. Gerçek dünya ile duygular arasındaki uçurum, sanatçıyı düş dünyasına, geçmiş özlemlerine, maceracılığa ya da mistik alanlara doğru iter. ( nua-ma [ ) ^ ( * 1789 Fransız Devrimi ile özgürlük ve eşitlik ilkesi sloganlaşmıştır. Demokrasi kavramının tüm Avrupa toplumuna yayılması bütün sanat dallarını da etkilemiştir. Müzik, saray odalarından konser salonlarına taşınmaktadır. Besteciler, amatörlerin çalabilecekleri kolaylıkta yapıtlar bestelemektedir. Çalgıların sınırlarını zorlayan besteler de yaparlar. Sanat formu yerini daha az ciddi ve şematik olmayan kalıplardan oluşan sistemlere bırakmaktadır. Seslerle resimler çizebilen, duyguların coşkusunu, yaşamdaki küçük şeyleri, doğadaki ayrıntıları, sıradan insanları [anlatan küçük sanat şarkıları bestelenir. "Lied"sıradan insanları anlatan küçük sanat şarkıları bestelenir. "Lied" adı verilen bu sanat şarkılarının en usta bestecisi Franz Schubert'tir. Schubert, klasik dönemin bitip Romantik akımın başladığı dönemin başında Avusturya'da dünyaya gelmiştir. (1797-1828). Schubert, kısa yaşamı boyunca sanatçı gruplarla hep iç içe olmuştur. Altı yüzden fazla şarkıdan oluşan bir miras bırakmıştır. İnsan sesinin tüm niteliklerine hakim muhteşem bir anlayışla bestelerini yapmıştır. Müzikte şiirin ruhunu ve özünü yakalar. Günümüzde bütün dünyada şarkıcıların kendilerini tanıtmaları açısından Lied konserleri önemli olmuştur. Sanatçılar, teknik donanımlarını eleştirmenlere ancak konserlerde göstererek kendileri için bir fırsat yaratırlar. Bu tez konusu, Lied Sanatını ve onun oluştuğu dönemi F. Schubert'le birlikte ele almaktadır.