Shakespeare’ in a midsummer night’ s dream oyununun Tükçe çevirilerinin karşılaştırılmalı olarak değerlendirilmesi

Abstract

Bu çalışmanın amacı, Shakespeare'in A Midsummer Night's Dream oyununun değişik Türkçe çevirilerini inceleyerek, Shakespeare'e özgü yoğun dramatik dil ile karmaşık anlam örgüsünün bu çevirilerde ne ölçüde aktarılabildiğini ortaya koymaktır. Özellikle A Midsummer Night's Dream oyununun seçilmesindeki en önemli neden, bu yapıtın Türkçe'de birbirinden çok farklı anlayışlarla yapılmış üç çevirisinin bulunmasıdır. Bu oyunun seçilmesindeki bir başka neden ise, kendine özgü güçlükler içeren komedya türü oyunların çevirisinde izlenen değişik çözüm arayışlarını gözleyebilme olanağını tanımasıdır.

İnceleme üç bölüme ayrılmıştır: İlk bölümde genel olarak çeviri, çeviri kuramları ve çeviri eleştirisi gibi konular tartışılacaktır. Bu bölüm, bir çeviriyi eleştirirken temel alınan yöntemi belirginleştirmek açısından gereklidir. Her bilimsel eleştirinin bir yönteme dayanması, eleştiriyi yapan kişinin kullandığı yöntemi açıklığa kavuşturması zorunludur. İkinci bölümde Shakespeare metinlerinin içerdiği spesifik güçlükler ve bu güçlüklerin Türkçe çevirilerde nasıl çözümlendiği incelenecek, örnekler yalnızca yukarda sözü edilen oyunla sınırlı kalmayarak, Shakespeare'in çeşitli yapıtlarından alıntılarla, daha kapsayıcı bir çözümlemenin ortaya çıkmasına çalışılacaktır. Son bölüm olan üçüncü bölümde ise ilk iki bölümün sonuçları ışığında, söz konusu oyunun çevirilerinin yakın çözümlemesine (close analysis) gidilecektir.