Doğal ışık öğesinin iç mekan tasarımına katılımını kolaylaştırıcı bir süreç önerisi: Kütüphane örneği

Abstract

Binalarda doğal ışık, tarih boyunca önemli bir tasarım girdisi olarak mimarlar tarafından kullanılmış ve her dönem yapılarda bir aydınlatma kaynağı olarak kendisine yer bulmuştur. Günışığının yapılarda tasarıma olan katkılarından faydalanmak, bir taraftan da kullanıcı gereksinimlerine cevap verebilen bir günışığı tasarımı yapmak, tasarım çalışmalarının yanında teknik çalışmaları da gerekli kılmaktadır. Günışığı çalışmalarının teknik detayları çoğu zaman tasarımcıların bu konuyu göz ardı etmelerine, yeterince önem verememelerine sebep olabilmektedir. Bu tez çalışmasında amaçlanan, mimari / iç mimari tasarım sürecine günışığı çalışmalarını dahil etmeyi, tasarımcılar için kolaylaştırıcı bir rehber hazırlamaktır. Bu amaçla, "doğal ışık öğesinin iç mekân tasarımına katılımını kolaylaştırıcı bir süreç önerisi" geliştirilmiştir. Tez çalışmasının dördüncü bölümünde, bu süreç için bir yaklaşım önerisi yapılmıştır. Yaklaşım önerisi, birbirini takip eden 7 aşamadan oluşmaktadır. Bu aşamalar belirlenirken, halihazırda tasarım süreçlerinde kullanılan aşamalar bu yaklaşıma entegre edilmiştir. Bu aşamalar sırasıyla, Proje Başlangıcı (00), Ön Hazırlık (01), Konsept Tasarım (02), Tasarım Geliştirme (03), Detaylı Tasarım (04), Uygulama (05), Kullanım (06) şeklinde düşünülmüştür. Çalışmada, her bir aşamanın amacı, paydaşları, temel görevleri, ilgili standartları/ölçütleri, araç/yöntemleri ve aşama çıktıları detaylı şekilde belirlenmiştir. Ayrıca aşamalara ilişkin görevlerin her biri için detaylı görev bilgi dokümanları hazırlanmıştır. Bu öneri yaklaşım, tasarımcıların faydalanabileceği bir bütün rehber olarak ortaya konmuştur. Tez çalışmasında oluşturulan yaklaşım, bütüncül mimari / iç mimari proje sürecinde günışığı ile ilgili çalışmaları görmek, hangi aşamada ne gibi günışığı çalışmalarının yapılabileceğini takip etmek için tasarımcıların faydalanabileceği bir rehber olarak önerilmiştir. Yaklaşım içerisinde ortaya konan matris, farklı projelerde kullanılmak üzere değiştirilerek kullanılabileceği düşünülerek oluşturulmuştur. Bu bakımdan çalışmanın, yapı tasarımında günışığı öğesinin tasarıma katılmasını kolaylaştırıcı rolünün olabileceği düşünülmektedir.