Kahve kültürü ve kahvehane mekanlarının sosyo kültürel ve politik yaklaşımlar ile popüler kültür çerçevesinde değerlendirilmesi: Kosova örneği

Abstract

Bu tez çalışmasında, kahve kültürünün tarihsel süreç içerindeki üstlendiği mekansal fonksiyonun Balkanlarda ortaya çıkışı, gelişimi ve değişimi üzerinde durulmaktadır. Kosova'nın, Osmanlı döneminde Avrupa'ya açılan bir üst olarak kullanılmasıyla başlayan stratejik önemi; Doğu-Batı arasında bir köprü vazifesi görmesi ile devam eden kültürel ve siyasi değeri bu bölgede yaşanan değişimler ve gelişmeler açısından da kayda değerdir. Kosova'da, özellikle Yuguslavya'nın dağılması süreci ile başlayan bağımsızlık ve özgürleşme hareketlerinde özellikle kahve kültürü ve kahvehanelerin rolü üzerinde odaklanılmaktadır. Mekansal fonksiyonların bir ulusun kurtuluş mücadelesini yürüttüğü bir dönemde ne denli önemli bir hale gelebileceği de vurgulanmaktadır. Kosova kahvehaneleri, önemli kültürel, edebi ve sanatsal çalışmalar yanında siyasi ve politik kararların da alındığı, halkın temel sosyal toplanma merkezi olması bakımından çok önemli hale gelmiştir. Bu tez çalışması ile Kosova'nın yakın tarihinde, mekanların sosyo-kültürel fonksiyonları üzerine daha sonradan yapılacak çalışmalara da bir yol göstericisi olma özelliği katılmaya çalışılmıştır. Öncelikle beni tüm eğitim ve profesyonel hayatımda destekleyen annem Suzan Bajmaku'ya, tezimin saha araştırmalarında büyük destekleri için Fevzi Karamuço, Shkelzen Maliqi, Doktora tezimin her safhasında candan yardımları için arkadaşın Çınar Narter'e ve tüm bu süreç içerisinde değerli akademik bilgileri ve tez yönetimi ile ilgili katkılarından dolayı tez danışmanım Yrd. Doç. Dr. Saated Aytıs'e Teşekkür Ederim.