Sosyal içerikli Rus posterlerinin tarihi gelişimi ve tasarım özelliklerinin incelenmesi

Abstract

Sosyal içerikli Rus afişi zengin tarihî bir geçmişe sahiptir. Bu tarih bir çeşit halk sanatı olan lubok resimleri ile başlamaktadır. Tarih, ?Münferit? afiş çeşidinin özelliklerini devrim öncesi Rusya?nın hayırseverlik afişlerinin altın devir dönemi içine almaktadır. Afişin toplumsal iletişimin spesifik türü olarak, XX. yüzyılda inanılmaz derecede popüler olduğu görülmektedir. 1920?li yıllarda ilk Sovyet (avant-garde) sanatı ve tasarımının doğması ve oluşmasında, grafik tasarım, özellikle de afiş grafiği önemli rol oynadı. Ünlü Sovyet konstrüktivist ressamlarının toplumsal konuda yaptıkları ajitasyon ve propaganda afişleri, dünya tasarımının ?altın fonunu? oluşturdu. XX. yüzyılın son yirmi senesinde afiş, bu özellikleri ile, kendi sivil tutumlarını ifade etmeye çalışan grafik tasarımcılarını en sevdiği çalışma objesine dönüşmüştü. Modern sosyal afiş içeriğindeki fonksiyonel ve morfolojik sınırları genişleten- devamlı gelişmekte olan bir tasarım objesidir. O, çağdaş Rusya için keskin olarak meydana gelen sosyal sorunların çözülmesinde, en yüksek iletişimsel etkilerden birini sağlamakta ve tasarımcının yenilik aramasında geniş olanakları sunmaktadır. Modern sosyal afiş her türlü formatta basılmış grafik ürün şeklindedir. Bunlara açık hava reklam afişlerini de eklemek mümkündür. Bu tez her farklı baskı teknikleriyle yayınlanmış olan sosyal afişleri incelemektedir. İncelenen kaynaklar arasında grafik tasarım ve afiş sanatı hakkında albümleri, resimli kitapları, özel basılı süreli yayınları; Rusya ve uluslararası festival, sergi, yarışmaların afiş grafiğinin seçilmiş olduğu örneklerin bulunduğu internet kataloglarını ve web-sayfalarını sayabiliriz. Tezimin sosyal afiş alanında çalışan ve araştırma yapan grafik tasarımcılar için kuramsal-yöntem açısından yol gösterici olacağına inanıyorum. Araştırmamın, grafik tasarım ve afiş sanatı alanında yapılacak olan ileriki çalışmalarda yardımcı olacağını umut ederim. ANAHTAR KELİMELER: Afiş, Sosyal afiş, Afiş Tasarımı, Modern Sosyal Afiş