20. yy. resim sanatında natürmort’un kavramsal kullanımı

Abstract

Resim sanatında natürmortun kavramsal kullanımının açıklaması bu tezin amacıdır. Natürmortun kavramsal kullanışı en çok 20. yy'da görüldu ve sanata bakış açısını değiştirdi. Yeni bir algılamayla soyut anlama dönüştu. Bu değişim yeni bir felsefe ve düşünce tarzı için de temel direk oldu. 19. yy.'ın sonunda Empresyonist ve Post – Empresyonist sanatçıları, özellikle Edouard Manet, Claude Monet, Paul Cezanne ve diğerleri sanata yeni bakış getirdiler. Sanattaki perspektif değişimi, kompozisyonda bağımsızlık ve natürmort'ta nesnenin kavramsal kullanışının temelini attılar. 20. yy.'da Avangard sanatta ve entelektüel hayatta, Kübizm, Dadaizm, Sürrealizm ve bir çok akımlarda sanatçılar daha özgür elemanlar kullanarak sanatlarını sürdürdüler. Kübizm natürmortun nesnelerini geometrik parçalara bölerek, nesnenin farklı yönlerden görülen yüzlerini aynı anda göstermiş ve hacim etkisi azalmıştır. Kübizm akımı yeni teknikler üretip sanata kavramsal bir yorum getirdi. Ayrıca, natürmort türüne da yeni bir bakış açısı oluşturmuştur. Metafizik sanatçıları, natürmort'u kullanarak geçmiş dönemin mekanları ile kendi yaşadıkları dönemin mekanlarını ilişkilendirerek hayalci bir dünyayı betimlediler. Renne Lynn Haggart'ın tezinde, yorumcu James Merlin, Morandi'nin natürmortlarını 'boşluk içinde doluluk' diye tarif etmiştır. Sürrealist sanatçılar natürmort resimlerinde hayal ve gerçeği beraber kullanıp düşsel bağlantı ile tuvale aktardılar. Pop art sanatçıları natürmort resimlerinde, 'Amerikan tarzı yaşam'ı gösteren yiyecek ve eşyaları aldılar ve resmettiler. Böylece 2. Dünya Savaşı sonrası, sanatçılar (özellikle Jasper Johns, Robert Rauschenberg ve Richard Hamilton) Marcel Duchamp ile readymade'leri yeniden keşfettiler. 1960'lı yıllarda bir çok sanat akımı ortaya çıktı ve natürmort malzemeleri kullanıldı. Bu akımlar 'Fluxus movement' (Fluxus Akımı) ve 'Nouveaux Realistes', (Yeni Realistler), 'trompe l'oeil'e (yanılsama) son verdi. Sanatçı Daniel Spoerri "İnaniyorum ki ben... yanılsamasına bir son verme noktasına geldim. Çünkü yanılsama resimde kalmadı, nesneler eserde artık bir gerçek nesneye dönüştü" dedi.