I?KONOGRAFI?K VE I?KONOLOJI?K SANAT ELES?TI?RI?SI? YO?NTEMI?NE GO?RE SALVADOR DALI?’NI?N "SON AKS?AM YEMEG?I? AYI?NI?" ADLI ESERI?NI?N ANALI?ZI?

Abstract

I?ncil’de I?sa’ya dair anlatılan hika?yeler Batı Sanatı’nda bir hayli o?nem arz etmektedir. Sanatc?ıların birc?og?u bu hika?yeleri tuvallerine yansıtmıs?lardır. I?sa’nın havarileriyle birlikte yedig?i son aks?am yemeg?i tarih boyunca birc?ok ressam tarafından malzeme olarak kullanılmıs?tır. Giotto di Bondone, Bouts, Poussin ve Leonardo Da Vinci bu ressamlardan bazılarıdır. Romalı askerlerce tutuklanmasından bir gu?n o?nceki bu aks?am yemeg?inde I?sa havarilerinden biri tarafından ihanete ug?rayacag?ını ac?ıklamıs?tır. Bu noktada bir hayli dramatik tarihsel bir olay nitelig?i tas?ımaktadır. Dali ise bu anlatıyı dramatik tarihsel bir yemek s?emasından ziyade liturjik bir yemek s?eması olarak yorumlamıs?, son aks?am yemeg?inin huzurla devam eden komu?nyon as?amasını vurgulamıs?tır. Bu c?alıs?mada Erwin Panofsky’nin “I?konografik ve I?konolojik Sanat Eles?tirisi” yo?ntemi go?z o?nu?ne alınarak 20. yu?zyılın en etkili ressamlarından Salvador Dali’nin “Son Aks?am Yemeg?i Ayini” adlı eseri analiz edilmis?tir. Eser analiz edilirken dog?al anlam, uzlas?malı anlam ve ic?sel anlam alt bas?lıkları kullanılmıs?tır. Yapılan literatu?r taramasında daha o?nce Salvador Dali’nin o?zellikle Katolik inancını yog?un bir s?ekilde yas?adıg?ı do?nemde yaptıg?ı bu dini konulu resimle ilgili bir takım yorumlamaların yapıldıg?ı go?ru?lmu?s?, ancak Panofsky’nin ikonografik ve ikonolojik sanat eles?tirisi yo?ntemiyle kapsamlı ve bu?tu?nlu?klu? bir analizinin yapılmadıg?ı fark edilmis?tir. Bu hususta is?bu akademik c?alıs?manın literatu?re katkıda bulunacag?ı du?s?u?nu?lmektedir.